شناخت سه حالت کودک
کودک آسیبپذیر، کودک عصبانی و کودک تکانشی/سرکش رو در خودتون میشناسید (یانگ).
۲. این کارگاه برای چه کسیست
اگه این الگوها رو در خودتون میبینید، این کارگاه ممکنه براتون مرتبط باشه:
- حس میکنید یه بخش خیلی کوچیک و آسیبپذیر در درونتون هست که توی موقعیتهای صمیمی یا تنشآلود فعال میشه و شما رو از پا درمیاره.
- صدای یه منتقد سختگیر در ذهنتون مدام شما رو سرزنش میکنه — صدایی که شاید یادآور یکی از والدین یا یه چهرهی اقتدار در دوران کودکیتون باشه.
- بین دورههای خودسرکوبی و انفجارهای خشم نوسان دارید و نمیفهمید چرا.
- در رابطهها به الگوهای رهاشدگی، شرم، یا بیاعتمادی برمیخورید که میدونید ریشهش در گذشتهست.
- در حال حاضر در درمان فردی هستید و درمانگرتون پیشنهاد داده که کار گروهی تجربی میتونه مکمل خوبی باشه.
- نسل اول یا دوم دیاسپورای ایرانی هستید و سکوت خانوادگی، فشار موفقیت، یا مهاجرت کودکی روی شما اثر گذاشته.
این یه کار عمیقست. اگه آمادهاید که با بخشهای آسیبدیدهی خودتون رو به رو بشید — نه فقط دربارهشون حرف بزنید — این فضا برای شماست.
۳. این کارگاه برای چه کسی نیست
ما اینجا صادقیم: این کارگاه برای هر کسی مناسب نیست. لطفاً ثبتنام نکنید اگه:
- در بحران فعال هستید یا افکار خودکشی دارید — این کارگاه فضای امن برای بحران نیست. لطفاً با خط بحران تماس بگیرید (پایین این بخش) یا فوراً به اورژانس روانپزشکی مراجعه کنید.
- در دورهی فعال dissociation (گسست) هستید — کار imagery میتونه این حالت رو تشدید کنه. اول با درمانگر فردیتون پایداری بسازید.
- تروما پیچیدهی شدید دارید و در حال حاضر در درمان فردی فعال نیستید — این کارگاه مکمل درمان فردیست، نه جایگزین اون. برای زخمهای عمیق کودکی، توصیهی ما اینه که در درمان فردی پایدار باشید و کارگاه رو در کنارش انتخاب کنید.
- روانپریشی درماننشده دارید — لطفاً اول با روانپزشک کار کنید.
- دنبال ارزیابی تشخیصی هستید — ما تشخیص نمیدیم؛ این کار حوزهی متخصص ارزیابیست.
- دنبال درمان فردی هستید — خدمات۱:۱ ما یا ارجاع بیرونی گزینهی بهتریست.
اگه در بحران هستید — این شمارهها رو الان داشته باشید (استرالیا)
- اورژانس (پلیس، آمبولانس، آتشنشانی): ۰۰۰
- Lifeline Australia: ۱۳ ۱۱ ۱۴ — ۲۴ ساعته. پیامک: ۰۴۷۷ ۱۳ ۱۱ ۱۴. چت: lifeline.org.au
- Beyond Blue: ۱۳۰۰ ۲۲ ۴۶۳۶ — ۲۴ ساعته. برای فارسیزبانان از طریق TIS با ۱۳ ۱۴ ۵۰ ترجمهی همزمان درخواست کنید.
اگه در کشور دیگهای هستید،خطوط بحران رو ببینید.
۴. در این کارگاه چه چیزی تجربه میکنید
دو روز کار متمرکز، با یه چارچوب مشخص. تأکید روی تجربهی مستقیمست، نه سخنرانی.
روز اول — شناسایی حالتها
- صبح: نقشهی حالتها. یاد میگیریم سه حالت کودک رو در خودمون شناسایی کنیم: کودک آسیبپذیر (که حس رهاشدگی، شرم، یا تنهایی رو حمل میکنه)، کودک عصبانی (که خشم سرکوبشدهی بیحقبودن رو نگه داشته)، و کودک سرکش (که با تکانه و فرار به نیاز پاسخ میده). تمرینهای نوشتاری کوتاه + کار دوتایی.
- بعد از ظهر: صدای والد منتقد و والد فشاردهنده. این صداها رو شناسایی میکنیم — اون پیامهایی که در کودکی درونی شدن و الان از زبون خودمون با خودمون حرف میزنن. تمرین صندلی: گذاشتن این صدا روی یه صندلی و گوش دادن به جزئیاتش.
- پایان روز اول: زمان بازتاب گروهی کوتاه، با احترام به این که هر کسی به اندازهی خودش بازتاب میده. تعارف نمیکنیم؛ سکوت هم محترمه.
روز دوم — بازنویسی و پرورش
- صبح: imagery rescripting. این کار تجربیترین بخش کارگاهست. در یه صحنهی کودکی که حالت کودک آسیبپذیرتون اونجا تنها مونده، با همراهی تسهیلگر وارد میشیم — این بار با یه چهرهی محافظ. هدف اینه که تجربهی جدیدی به اون صحنه اضافه بشه. این تمرین ممکنه فعالکننده باشه؛ ما با سرعت مناسب شما کار میکنیم و هر کسی حق توقف داره.
- بعد از ظهر: پرورش حالت والد سالم درون. این بخش از limited reparenting الهام گرفته — یاد میگیریم چطور یه صدای محافظ، مهربون و محکم در درونمون بسازیم که بتونه با کودک آسیبپذیر حرف بزنه و در برابر والد منتقد بایسته. تمرینهای زوجی + گروهی.
- پایان روز دوم: برنامهی ادامه. هر شرکتکننده با یه برگهی شخصی از کارگاه بیرون میره: کدوم حالت رو شناختید، چه تمرینی رو ادامه میدید، و توصیهی روشن این که اگه در درمان فردی هستید این کار رو با درمانگرتون مرور کنید.
فعالیتهای ثابت در هر دو روز: کار صندلی، تصویرسازی هدایتشده، تمرین دوتایی، بازتاب گروهی، آگاهی بدنی، نوشتن کوتاه.
۵. رویکرد روششناختی
این کارگاه روی دو روششناسی پایهگذاری شده:
- طرحوارهدرمانی — کار با حالتها (Schema Mode Work)روش اصلی. چارچوب حالتهای کودک، والد، و بزرگسال سالم از این رویکرد میاد. مفاهیم کلیدی مثل limited reparenting (والدگری محدود توسط تسهیلگر در فضای آموزشی) و مقابله با حالتهای والد منتقد/فشاردهنده ریشه در ادبیات بالینی Young و همکاران دارن.
- روش تجربی — تصویرسازی و تکنیک صندلیابزار اصلی برای دسترسی به حالتها. در رواندرمانی تجربی، تجربهی مستقیم در لحظه (نه فقط صحبت دربارهی تجربه) موتور تغییر تلقی میشه. کار صندلی و imagery rescripting در این چارچوب جا میگیرن.
چرا این ترکیب؟ چون کار با کودک درون به دو چیز نیاز داره: یه نقشهی مفهومی برای فهمیدن این که چی داره اتفاق میافته (که طرحوارهدرمانی میده)، و یه ورود تجربی برای رفتن سراغ بخشهایی از خود که فقط با حرف زدن قابل دسترسی نیستن (که روش تجربی فراهم میکنه).
تأکید مهم: ما این روشها رو در یه فضای آموزشی-گروهی به کار میبریم. این جلسهی درمان فردی نیست. هدف، آشنایی تجربی با ابزارهاست و یه چارچوب برای ادامهی کار با درمانگر شخصی شما.
۶. تسهیلگر و چارچوب گروهی
- اندازهی گروه: ۸ تا ۱۴ نفر — به اندازهای کوچیک که فضا امن باشه و به اندازهای بزرگ که تنوع تجربه و انعکاس گروهی ممکن بشه.
- تسهیلگر: احسان جهاندارپور — روانشناس بالینی.
- توافق محرمانگی: در شروع کارگاه یه توافق گروهی امضا میشه. هیچ روایت شخصی بیرون از اتاق گفته نمیشه.
- قواعد ایمنی گروه: حق توقف در هر لحظه، حق نه گفتن به هر تمرین، نبود قضاوت، احترام به سکوت، ممنوعیت عکس یا ضبط.
- حضور پایش روانشناختی: تیم تحریریه آینه برای فضای یکبهیک کوتاه در دسترسه.
۷. شرایط ثبتنام
- فرآیند ثبتنام: فرم درخواست در صفحهی ثبتنام پر میشه. ما ثبتنام رو بر اساس تناسب (fit) بررسی میکنیم، نه ترتیب درخواست. این یعنی ممکنه از شما خواسته بشه یه مکالمهی کوتاه ۱۵ دقیقهای داشته باشید قبل از تأیید نهایی.
- معیارهای پذیرش: آمادگی برای کار تجربی، نبود در بحران فعال، اگه با تروما پیچیده کار میکنید توصیه به همراهی درمانگر فردی.
- هزینه و پرداخت: سطح هزینهی فعلی — بر اساس برنامه. شامل دو روز کامل کارگاه + مواد آموزشی + پشتیبانی پس از کارگاه. گزینهی پرداخت اقساطی موجوده.
- سیاست لغو و بازپرداخت: کامل درسیاست لغو کارگاهلطفاً قبل از ثبتنام بخونید.
- مواد لازم: یه دفترچهی یادداشت، لباس راحت، آب. مطالعهی پیشنیاز اجباری نیست.
- آمادهسازی پیش از کارگاه: دو هفته قبل ایمیلی با تمرینهای تأملی کوتاه و توصیههای مراقبت از خود برای روزهای پس از کارگاه دریافت میکنید.
۸. مکانها و تاریخها
این کارگاه دورهای در طول سال در شهرهای زیر برگزار میشه:
- سیدنینوبت بعدی: بهزودی اعلام میشود
- ملبورننوبت بعدی: بهزودی اعلام میشود
- بریزبننوبت بعدی: بهزودی اعلام میشود
ظرفیت باقیماندهی هر دوره: محدود.
این کارگاه به دلیل ماهیت تجربی و عمیقش به صورت آنلاین برگزار نمیشه. حضور فیزیکی شرط شرکتست.
۹. شواهد و محدودیتها
بیایم صادق باشیم دربارهی این که این کارگاه چی هست و چی نیست:
- این یه تجربهی آموزشی-تجربی فشردهست. درمان بالینی نیست. تشخیص نمیدیم. درمان قطعی هیچ اختلالی ارائه نمیدیم.
- شواهد بالینی برای کار با حالتها (mode work) در طرحوارهدرمانی و برای imagery rescripting در ادبیات روانشناسی موجوده — به صفحات روش لینکشده در بالا مراجعه کنید برای مرور تفصیلی.
- چه انتظاری واقعیست: آشنایی تجربی با ابزارهایی که میتونید ادامهش بدید، شناخت بهتر الگوهای حالتهای درونی، و یه چارچوب برای گفتوگو با درمانگر فردیتون. چیزی که نباید انتظار داشت: «حل شدن» تروما در دو روز.
- چه زمانی درمان فردی توصیه میشه در کنار این کارگاه: اگه با تروما پیچیده، PTSD، یا الگوهای رهاشدگی شدید کار میکنید، توصیهی روشن ما اینه که در درمان فردی پایدار باشید و این کارگاه رو به عنوان مکمل اون انتخاب کنید — نه جایگزین.
- ممکنه پس از کارگاه چند روز فعالسازی هیجانی تجربه کنید. این طبیعیست. در ایمیل آمادهسازی، توصیههای مشخص برای مراقبت از خود در روزهای بعد میدیم.
۱۰. در بافت ایرانی-دیاسپورا
برای ما که در خانوادههای ایرانی بزرگ شدیم، کار با کودک درون چند لایهی اضافه داره:
- سکوت خانوادگی: در بسیاری از خانوادههای ایرانی، آسیبهای کودکی نه نامگذاری شدن نه حرفشون زده شده. کودک درون اغلب حامل اون چیزاییست که هیچوقت اجازهی گفتنش رو نداشته.
- تعارف در گروه: صدای کودک درون با تعارف به ما نمیرسه. تسهیلگر کمک میکنه فرهنگ گروه روی صداقت بنا بشه، نه نزاکت.
- والد منتقد و فرهنگ موفقیت: صدای والد فشاردهنده در نسل اول و دوم ایرانی اغلب با پیام موفقیت تحصیلی، فداکاری مهاجرت، و «بهخاطر ما» گره خورده. شناسایی این صدا بدون احساس گناه نسبت به والدین واقعی، یکی از کارهای ظریف کارگاهست.
- مهاجرت کودکی: برای کسایی که در کودکی مهاجرت کردن، یه کودک آسیبپذیر اضافی هست — اونی که در نقطهی گذار جا موند. این هم در کار imagery قابل دسترسیست.
تسهیل به فارسیست. اصطلاحات تخصصی (mode، schema، imagery rescripting، limited reparenting) به انگلیسی هم گفته میشن چون ادبیات اصلی به انگلیسیست.